سقوط ناگهانی بازار کریپتو همزمان با افت بیت‌کوین و آلت‌کوین‌ها

بازار رمزارزها در هفته‌ای که گذشت با یکی از بزرگ‌ترین ریزش‌های ماه‌های اخیر روبه‌رو شد. ارزش کل بازار به ۳.۶ تریلیون دلار سقوط کرد و قیمت بیت‌کوین از سقف تاریخی خود یعنی ۱۲۳,۲۰۰ دلار در ماه جولای به ۱۱۲,۱۰۷ دلار رسید. اما این کاهش قیمت صرفاً یک حرکت اصلاحی معمول نبود؛ پشت آن، مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، سیاسی و روانی وجود داشت که بازار را به‌صورت دومینویی به عقب راند.

داده‌های ضعیف اشتغال آمریکا: زنگ خطر برای بازار

همه چیز از جمعه‌ای پرآشوب آغاز شد؛ زمانی که گزارش اشتغال (NFP) ایالات متحده منتشر شد و تنها ۷۳,۰۰۰ شغل جدید در ماه جولای ثبت شده بود؛ رقمی که به‌طور فاحش کمتر از انتظارات بازار بود. نرخ بیکاری نیز به ۴.۲٪ افزایش یافت و داده‌های دو ماه گذشته نیز بازنگری منفی خوردند و ۲۶۰ هزار شغل از آن‌ها کاسته شد. میانگین اشتغال سه‌ماهه اکنون تنها ۳۵,۰۰۰ شغل در ماه است؛ پایین‌ترین سطح از زمان پاندمی کرونا تاکنون.

چنین آمار ضعیفی مستقیماً بر اعتماد سرمایه‌گذاران در بازار رمزارز تأثیر گذاشت، به‌خصوص وقتی بدانیم که این داده‌ها در تصمیم‌گیری بانک مرکزی آمریکا برای نرخ بهره نقشی حیاتی دارند. بی‌اعتمادی به صحت این داده‌ها زمانی بیشتر شد که دونالد ترامپ در پلتفرم TruthSocial مدعی شد ارقام شغلی «دستکاری‌شده» هستند و بلافاصله کمیسر آمار اشتغال یعنی دکتر اریکا مک‌انترفر را اخراج کرد.

جنگ تجاری دوباره شعله‌ور شد: ضربه دوم به بازار

هم‌زمان با بحران داده‌های اشتغال، تنش‌های تجاری بین‌المللی نیز بالا گرفت. دولت آمریکا تصمیم گرفت تعرفه‌های جدیدی روی واردات از کشورهایی مانند هند، آفریقای جنوبی و سوئیس اعمال کند. این اقدامات، بازارها را نسبت به کند شدن اقتصاد آمریکا نگران کرد. هرچند توافقاتی با اروپا، ژاپن و کره‌جنوبی حاصل شده، اما پایه تعرفه‌ها روی ۱۵٪ باقی مانده که برای تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان آمریکایی بار هزینه‌ای ایجاد می‌کند.

سقوط بازار سهام آمریکا در روز جمعه، هم‌زمان با این تحولات، نشانه‌ای دیگر بود: شاخص داوجونز و نزدک ۱۰۰ بیش از ۶۰۰ واحد افت کردند.

فروش سود و لیکوئید شدن گسترده: دلیل سوم سقوط

در کنار عوامل اقتصادی، مسئله‌ای درون‌بازاری نیز تأثیرگذار بود: فروش سود توسط سرمایه‌گذاران بزرگ و لیکوئید شدن‌های اجباری. بازار رمزارزها در ماه‌های اخیر رشد چشم‌گیری داشت و طبیعی است که معامله‌گران بخواهند سود خود را نقد کنند.

اما این بار ماجرا فراتر رفت. تنها در روز جمعه، بیش از ۹۰۰ میلیون دلار از دارایی‌های رمزارزی لیکوئید شد و این عدد در روز شنبه نیز به ۶۰۰ میلیون دلار رسید. فشار فروش ناشی از این لیکوئیدها، به‌ویژه در بازار مشتقات، بازار را به حالت دومینووار به پایین کشید.

کدام رمزارزها بیشتر ضرر کردند؟ نگاهی به عملکرد هفتگی

در جدول زیر، رمزارزهایی که بیشترین افت را نسبت به اوج ماه جولای داشته‌اند، آورده‌ایم. بعضی از این رمزارزها اکنون وارد فاز بازار خرسی شده‌اند:

این افت‌ها نشان می‌دهند که بازار صرفاً در حال اصلاح نیست؛ بلکه حالت دفاعی شدیدی به خود گرفته است.

آیا این پایان روند صعودی است؟

سؤال بزرگی که اکنون ذهن همه را درگیر کرده این است که: آیا روند صعودی رمزارزها به پایان رسیده؟ پاسخ این سؤال هنوز قطعی نیست. اما با توجه به اینکه بیت‌کوین پس از هر رکورد تاریخی وارد فاز اصلاحی شده، این رفتار چندان هم غیرمنتظره نیست.

برای مثال، در ماه ژانویه ۲۰۲۵، بیت‌کوین از ۱۰۹,۲۳۸ دلار به ۷۴,۵۰۰ دلار رسید؛ و اکنون دوباره بعد از یک رکورد دیگر، شاهد افتی نسبتاً مشابه هستیم.

نتیجه‌گیری

سقوط اخیر بازار رمزارزها حاصل ترکیبی از داده‌های ضعیف اقتصادی، تنش‌های ژئوپلتیکی، و فشارهای درون‌ساختاری بازار بود. این سقوط نه‌تنها ترمز رشد قیمتی را کشید، بلکه به‌نوعی سرمایه‌گذاران را از خوش‌بینی بیش از حد بیرون آورد. اگر در هفته‌های آتی داده‌های اشتغال یا تورم آمریکا بهبود نیابد، و جنگ تجاری تشدید شود، ممکن است بازار برای مدتی در همین فاز نوسانی باقی بماند.