متـرونوم (Metronome یا MET) یک پروژه پیشرو در اکوسیستم دیفای (امور مالی متمرکز) است که مأموریت آن ارائه داراییهای مصنوعی (Synthetic Assets) با کاربردهای واقعی برای کاربران حرفهای بازار کریپتو است. برخلاف بسیاری از توکنهای بلااستفاده، متـرونوم تلاش دارد با ابزارهای جدید مانند پروتکل Synth و ساختار DAO محور METDAO، یک لایه عمیقتر برای دیفای ایجاد کند.
این پروژه از سال ۲۰۱۸ شروع به کار کرد، اما نسخه جدید آن در ۲۰۲۴ و با بازطراحی کامل توکن MET و ساختار حاکمیتی، دوباره به صحنه بازگشت.
متـرونوم در ابتدا توسط تیم Bloq، به رهبری جف گارزیک (Jeff Garzik) از توسعهدهندگان پیشین بیتکوین، راهاندازی شد. برخلاف تصور رایج، این پروژه تنها یک توکن نبود، بلکه یکی از اولین پروتکلهای AMM (مبادله خودکار) در دیفای را پیش از یونیسواپ به نمایش گذاشت. اما ساختار توکنی اولیه متـرونوم دارای ضعفهایی در ترکیبپذیری (composability) بود که مانع رشد اکوسیستم آن شد؛ مسئلهای که امروزه با بازطراحی و انتقال حاکمیت به DAO برطرف شده است.
در نسخه جدید، MET نهتنها توکن حاکمیتی اکوسیستم است، بلکه برای ایجاد و وثیقهگذاری داراییهای مصنوعی استفاده میشود. این یعنی MET اکنون:
پایه ایجاد سینتتیک توکنها است.
در پروتکل نقدینگی داخلی کاربرد دارد.
دسترسی به لایههای حاکمیتی METDAO را فراهم میکند.
در نسخه جدید، اکوسیستم MET بهصورت چندزنجیرهای (multi-chain) توسعه یافته و بر زنجیرههایی نظیر اتریوم، آربیتروم و آپتیمیزم نیز پیادهسازی شده است تا سرعت، کارایی و کارمزد پایینتری برای دیفای حرفهای فراهم کند.
بسیاری از وبسایتها به ویژگیهای پایه MET بسنده میکنند، اما در اینجا به ویژگیهایی اشاره میکنیم که کمتر درباره آن صحبت شده:
متـرونوم از همان آغاز یک مکانیزم حراج خودکار روزانه برای ضرب توکنهای جدید داشت؛ روشی که بعدها در برخی پروتکلهای حراج NFT (توکن های غیرقابل تعویض) مانند Nouns نیز دیده شد.
اکوسیستم جدید بهگونهای طراحی شده که هر پروتکل (مانند Synth، Vault، Lending) بهصورت ماژول جداگانه عمل میکند. این ساختار باعث انعطافپذیری و توسعهپذیری بالا در اکوسیستم شده است.
Synth بهعنوان یک پروتکل تولید دارایی مصنوعی، نهتنها بر قیمتها، بلکه بر پارامترهای رفتاری بازار (مثل زمان نگهداری و تغییر ولتها) نیز واکنش نشان میدهد. چنین ویژگیهایی در اکثر پروژههای سینتتیک موجود نیست.
متـرونوم فقط یک پروژه آزمایشگاهی نیست. چند نمونه از کاربردهای فعال آن عبارتاند از:
| ویژگی/پروتکل | توضیح عملکرد |
|---|---|
| Vault Protocol | کاربران MET را قفل میکنند و دارایی مصنوعی دریافت میکنند. |
| Synth Engine | داراییهایی مانند USDm، BTCs و سایر توکنهای معادل واقعی ایجاد میشود. |
| METDAO | جامعه کاربران در تصمیمات مهم اکوسیستم رأی میدهند. |
| بازار مشتقات | داراییهای سینتتیک روی متـرونوم، پایهای برای قراردادهای مشتقه ایجاد میکنند. |
| اپلیکیشن DeFi Tools | ابزارهای مدیریتی پرتفوی و نظارت بر سود حاصل از توکنهای سینتتیک ارائه میدهد. |
در سال ۲۰۲۵، متـرونوم با راهاندازی ساختار جدید خود، موج تازهای در فضای دیفای بهوجود آورده است. برخی از دلایل کلیدی این بازگشت:
مهاجرت کامل به DAO: تمامی تصمیمات توسط دارندگان MET انجام میشود.
قابلیت استفاده در چندین پروتکل دیفای دیگر مثل Curve و Aave.
راهاندازی برنامه تشویقی متقابل با پروژههای دیگر دیفای.
ورود به بازار مشتقات رمزنگاری با داراییهای ترکیبی.
چشمانداز پروژه واضح است: ساخت اکوسیستم یکپارچهای که در آن داراییهای مصنوعی، وثیقهها، وامدهی، DEX و رأیگیری DAO همگی با هم همافزا باشند. اکنون با همکاریهایی با پروژههایی مانند Chainlink و Balancer، متـرونوم به دنبال ایجاد نوعی “زیرساخت بومی دیفای برای دیفایکارهای حرفهای” است.
در جهانی که پر از پروژههای کوتاهمدت و مبهم کریپتویی است، متـرونوم توانسته با بازتعریف کامل خود، از یک توکن فراموششده به یک ساختار مؤثر در دیفای لایه دو تبدیل شود. توجه جدی به ترکیبپذیری، کاربرد واقعی و حاکمیت غیرمتمرکز آن را به پروژهای شایسته بررسی جدی برای علاقهمندان به دیفای تبدیل کرده است.